نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه معارف اسلامی دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

2 استادیار گروه معارف اسلامی دانشگاه صنعتی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران

چکیده

این پژوهش با هدف واکاوی ارکان پیروزی ملت ایران در «دفاع ۱۲ روزه» سال ۱۴۰۴ مقابل اسرائیل و حامیان آن، به تحلیل محتوایی بیانات مقام معظم رهبری در این زمینه می‌پردازد. مسئله‌ اصلی تحقیق آن است که چه عناصری در گفتمان رهبری به‌عنوان عوامل بنیادین موفقیت جمهوری اسلامی برجسته شده‌اند و چگونه این عناصر در تبیین مقاومت و پیروزی بازنمایی می‌شوند. داده‌های تحقیق شامل پیام‌های تلویزیونی و سخنرانی‌های رسمی رهبر انقلاب در بازه‌ آغاز و انجام درگیری اخیر است که با روش تحلیل محتوایی کیفی با رویکرد تحلیل گفتمان مورد بررسی قرار گرفته‌اند. نتایج نشان می‌دهد سه مؤلفه‌ اصلی - دین، دانش و اراده - بیشترین بسامد و نقش را در این گفتمان دارند. «دین» به‌عنوان پشتوانه‌ معنوی و انسجام‌بخش، «دانش» به‌منزله‌ سرمایه‌ علمی و فناورانه‌ بازدارنده، و «اراده» به‌عنوان نیروی روانی و اجتماعی پیشران، در هم‌افزایی با یکدیگر تصویرگر قدرت ملی ایران معرفی می‌شوند. افزون بر این، بیانات رهبر انقلاب نشان می‌دهد که مقاومت ملت ایران نه صرفاً عملیاتی نظامی بلکه اراده‌ای جمعی در برابر سلطه‌طلبی قدرت‌های جهانی تفسیر می‌شود. یافته‌ها بیانگر آن است که گفتمان رهبری با تأکید بر سه رکن مذکور، علاوه بر تثبیت انسجام داخلی، پیام روشنی از بازدارندگی و اقتدار به مخاطبان خارجی ارسال کرده است. این مطالعه می‌تواند درک عمیق‌تری از پیوند میان دین، دانش و اراده در معماری گفتمان مقاومت جمهوری اسلامی فراهم آورد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات