نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

• علی امیدی ¹
• حسن قطبی جوشقانی ²

¹ گروه علوم سیاسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

² گروه علوم سیاسی، دانشکده علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

چکیده

جنگ ایران و عراق یکی از بزرگ‌ترین و طولانی‌ترین جنگ‌های متعارف قرن بیستم بود که تأثیرات عمیقی بر دکترین‌ها و راهبردهای نظامی- امنیتی دو کشور داشت و به‌دلیل طولانی‌مدت بودن، تلفات بالا، روش‌های جنگی متعارف و غیرمتعارف، پیامدهای سیاسی-ژئوپلیتیکی و همچنین تاثیر آن بر تکوین راهبرد دفاعی ایران، اهمیت ویژه‌ای دارد. برهمین اساس، هدف پژوهش واکاوی اثرگذاری تجربیات سیاسی-نظامی جنگ تحمیلی بر تکوین راهبرد دفاعی جمهوری اسلامی است. به صورت مشخص سؤال اصلی این است که تجربیات سیاسی-نظامی جنگ تحمیلی چه تأثیری برتکوین راهبرد دفاعی ایران (1359-1404) داشته است. در مقام پاسخ، باید گفت که تجربیات سیاسی-نظامی جنگ تحمیلی منجر به تکوین راهبرد دفاعی جمهوری اسلامی با هفت مؤلفه شامل 1. فرهنگ ایثار، شهادت‌ و پایداری، 2. بسیج مردمی، 3. خودکفایی نظامی،4. بازدارندگی موشکی، 5. ایده محور مقاومت، 6. جنگ نامتقارن و7. حقوق جنگ مبتنی بر تعالیم اسلامی شده و سرلوحه سیاستگذری امنیتی-دفاعی ایران تاکنون بوده است. این مطالعه با استفاده از منابع کتابخانه‌ای و اینترنتی به روش توصیفی- تحلیلی به واکاوی موضوع اصلی پژوهش پرداخته است.

کلیدواژه‌ها

• جنگ تحمیلی
• امنیت ملی
• راهبرد دفاعی
• فرهنگ استراتژیک

موضوعات

• امنیت ملی